- Gebied
- Zuid-Amerika
- Oorsprong
- Oostelijke hellingen van de Andes in Peru, Bolivia, Colombia en Ecuador
Zuid-Amerika · Kruid · № 183
Erythroxylum coca
Kruid · Zuid-Amerika
Coca
Erythroxylum coca
Het blad bevat een kleine hoeveelheid cocaïne en andere alkaloïden. Kauwen of thee wordt in de Andes gebruikt tegen honger, vermoeidheid en hoogteziekte; het bewijs voor dat laatste is beperkt. Uit het blad werd cocaïne geïsoleerd, het eerste lokale verdovingsmiddel, dat tegenwoordig vooral een verslavende drug is.
Veiligheid en aandachtspunten
Bevat kleine hoeveelheden cocaïne: één kop cocathee kan al een drugstest positief maken. Cocaïne is zeer verslavend en kan hartinfarct, beroerte en psychose veroorzaken. Cocablad staat op lijst I van de Opiumwet; bezit en invoer zijn in Nederland strafbaar. Niet tijdens zwangerschap of bij hartziekten, en niet samen met andere opwekkende middelen. Deze informatie beschrijft traditioneel gebruik en is geen aanmoediging of advies; gebruik is op eigen risico en de makers van deze site zijn niet verantwoordelijk voor de gevolgen.
Waarschuwingen per traditie (3)
- Geneeswijzen van Amerika: Bevat cocaïne in kleine hoeveelheden; geeft een positieve drugstest.
- Kallawaya-geneeskunst in Bolivia: Cocablad staat op lijst I van de Opiumwet en is in Nederland verboden. Gebruik op eigen risico.
- Geneeskunde van de Tukano-volken (Vaupés): Cocablad staat op lijst I van de Opiumwet: bezit en invoer zijn in Nederland verboden. Niet bij hartziekten of hoge bloeddruk.
Bereiding
In de Andes worden de bladeren gekauwd: men vormt een prop blad in de wang en voegt een beetje llipta of lejía toe, een alkalisch blokje van plantenas of kalk, waardoor de werkzame stoffen vrijkomen; de prop blijft een tot enkele uren in de mond (acullico of chacchado). Als mate de coca worden enkele bladeren of een theezakje met heet water overgoten; zo wordt reizigers in Cuzco en La Paz tegen hoogteziekte aangeboden. Buiten de Andes is dit in de meeste landen verboden.
Gebruik in tradities
Het kauwen van cocablad (acullico of chacchado) is duizenden jaren oud en hoort bij het dagelijks leven, rituelen en gastvrijheid van Quechua- en Aymara-gemeenschappen; voor de Inca's was het blad heilig. In 1860 isoleerde Albert Niemann cocaïne. Het VN-verdrag van 1961 verbiedt cocablad, maar Bolivia heeft sinds 2013 een uitzondering voor het traditionele kauwen.
Toepassingen
Gebruik per traditie
Zo beschrijven verschillende kruidentradities dit kruid. Hoeveelheden zijn traditionele richtlijnen die op duidelijke fouten zijn gecontroleerd; ze zijn geen medisch advies. Bij giftige planten staat bewust geen dosering.
Geneeswijzen van Amerika
Toegeschreven werking
Het blad wordt gekauwd en als thee gedronken tegen honger, vermoeidheid en hoogteziekte; het is heilig in Andesrituelen en wordt gedeeld als teken van gastvrijheid. Kallawaya lezen ook de toekomst uit cocabladeren.
Bereiding en hoeveelheid
In de Andes gekauwd met een alkalische stof (llipta) of als mate de coca. Buiten de Andes zijn blad en producten in de meeste landen verboden.
Let op: Bevat cocaïne in kleine hoeveelheden; geeft een positieve drugstest.
Kallawaya-geneeskunst in Bolivia
Toegeschreven werking
Volgens Bastien heeft elk huishouden in de Andes coca in huis, zoals elders aspirine: bij maag- en darmklachten, hoogteziekte, kiespijn, kneuzingen en hoofdpijn. Genezers lezen er ook de oorzaak van een ziekte in en offeren het aan Pachamama.
Bereiding en hoeveelheid
Een prop blad met een beetje llipta in de wang gekauwd, of een paar bladeren met heet water als mate de coca.
Let op: Cocablad staat op lijst I van de Opiumwet en is in Nederland verboden. Gebruik op eigen risico.
Geneeskunde van de Tukano-volken (Vaupés)
Toegeschreven werking
Coca hoort bij de mannen: alleen zij plukken en stampen. Tijdens het stampen vertelt de genezer de verhalen van de oorsprong. Volgens die verhalen kwamen de eerste mensen in een kano die door een anaconda werd getrokken, met drie planten: maniok, yajé en coca.
Bereiding en hoeveelheid
Traditioneel plukken de mannen elke middag verse bladeren, roosteren ze voorzichtig op een bakplaat, stampen ze in een grote vijzel en zeven het poeder, gemengd met de as van verbrande bladeren van de guarumoboom (Cecropia sciadophylla). Het groene poeder gaat met een lepel of een blaaszakje in de mond.
Let op: Cocablad staat op lijst I van de Opiumwet: bezit en invoer zijn in Nederland verboden. Niet bij hartziekten of hoge bloeddruk.
- Bereidingswijzen
- Thee (infusie)Poeder en keuken
Bronnen
- en.wikipedia.org
- Penelope Ody, The Complete Medicinal Herbal (1993; 2017)
- en.wikipedia.org
- Richard Evans Schultes, Hallucinogenic Plants (1976)
- Joseph W. Bastien, Healers of the Andes: Kallawaya Herbalists and Their Medicinal Plants (1987)
- Louis Girault, Kallawaya. Guérisseurs itinérants des Andes (1984)
- Richard Evans Schultes & Robert F. Raffauf, Vine of the Soul: Medicine Men, Their Plants and Rituals in the Colombian Amazonia (1992)