- Gebied
- Europa
- Oorsprong
- Europa en Azië; groeit ook in Noord-Amerika
- Engelse naam
- Valerian, all-heal, Valerian root
- Andere namen
- Valeriaanwortel
Europa · Kruid · № 20
Valeriana officinalis
Kruid · Europa
Valeriaan
Valeriana officinalis
De wortel wordt traditioneel gebruikt voor slaap en rust. Onderzoek naar slapeloosheid is inconsistent; voordeel is niet vastgesteld.
Veiligheid en aandachtspunten
Kan sufheid veroorzaken. Niet combineren met alcohol of kalmerende middelen zonder professioneel advies. Veiligheid bij langdurig gebruik is onbekend.
Waarschuwingen per traditie (2)
- Kruidengeneeskunde wereldwijd: Max. 2–3 weken achter elkaar. Niet met slaapmiddelen.
- Natuurlijke huid- en haarverzorging: Kan slaperig maken; niet combineren met slaapmiddelen of alcohol en niet autorijden na gebruik. Niet tijdens zwangerschap.
Bereiding
Wortel en wortelstok worden gebruikt in thee en extracten. Producten en sterkte verschillen; geen dosering opgenomen.
Gebruik in tradities
NCCIH beschrijft medicinaal gebruik sinds het oude Griekenland en Rome, onder meer voor slapeloosheid, migraine en maagkramp.
Toepassingen
Gebruik per traditie
Zo beschrijven verschillende kruidentradities dit kruid. Hoeveelheden zijn traditionele richtlijnen die op duidelijke fouten zijn gecontroleerd; ze zijn geen medisch advies. Bij giftige planten staat bewust geen dosering.
Kruidengeneeskunde wereldwijd
Toegeschreven werking
Kalmerend, krampwerend, slijmoplossend, urinedrijvend, bloeddrukverlagend, windverdrijvend, licht pijnstillend.
Bereiding en hoeveelheid
Koud aftreksel van 2 tl gehakte (verse) wortel 8–10 uur in een kop water bij angst en slapeloosheid (evt. met pepermuntwater); tinctuur, laag beginnen (tot 5 ml); met zoethout bij hoest; wassing bij zweren en splinters; kompres bij spierkramp.
Let op: Max. 2–3 weken achter elkaar. Niet met slaapmiddelen.
Natuurlijke huid- en haarverzorging
Toegeschreven werking
Wordt van oudsher gebruikt bij onrust en slaapproblemen; de Europese geneesmiddelenautoriteit erkent het traditionele gebruik bij lichte spanning en slaapproblemen.
Bereiding en hoeveelheid
Inwendig: de wortel in een kruidenthee voor het slapengaan (zie het recept).
Let op: Kan slaperig maken; niet combineren met slaapmiddelen of alcohol en niet autorijden na gebruik. Niet tijdens zwangerschap.
Volksgeloof en kruidenmagie
Symbolische betekenissen uit volksgebruik en hedendaagse kruidenmagie. Het zijn overgeleverde associaties, geen werking.
Trekt liefde aan, zorgt voor goede nachtrust, beschermt het huis, beëindigt ruzies, zuivering, bescherming, genezing, liefde, slaap, aantrekking.
Kruidenmagie en rituelen
Toegeschreven werking
In de kruidenmagie verbonden met slaap, rust in huis en bescherming.
Bereiding en hoeveelheid
Valeriaan ruikt sterk, en katten zijn er net zo dol op als op kattenkruid. Volgens een oude Duitse legende lokte de rattenvanger van Hamelen de ratten mee met valeriaanwortel. In de Middeleeuwen heette de plant ook 'allesheil' en hing men haar in huis tegen onheil.
- Bereidingswijzen
- Thee (infusie)TinctuurKompres, omslag en pasta
- Recepten
- Slaapthee